پرينت

مصاحبه با کتاب هفته: هنر زیستن

«چهل کلید معماری داخی خانه» اولین کتابی به شمار می رود که صرفا درباره معماری داخلی صحبت می کند ودر سایر کتاب های منتشر شده در ایران تاکنون، معماری داخلی همیشه به عنوان یک موضوع فرعی بررسی شده است. چرا این موضوع را برای اویلن کتاب خود انتخاب کردید؟


شاید بتوان گفت در بسیاری از کشورهای دیگر نیز چنین کتابی منتشر نشده چون در سایر کشورها، معماری داخلی مقوله ای روشن، جزو مهم معماری به حساب می آید و در نتیجه به شکل مجزا کتابی درباره آن نوشته نشده است. البته برخی از معماران و نویسندگان در مقاله ها و کتاب های کوچک و کم حجم به این موضوع پرداخته اند، اما تعریف جامع و مانع معماری داخلی را در اغلب کشورها نمی توان یافت، چرا که معماری داخلی برای آنها امری بسیار بدیهی است؛ در حالی که هنوز برای ما کلیت معماری جایگاهی ندارد چه رسد به معماری داخلی به همین دلیل لازم بود در این کتاب ابتدا معماری داخلی به طور روشن توضیح داده شود. از طرفی نزدیک به 40 سال است که معماری داخلی در دانشگاه های ایران تدریس می شود ولی در هیچ کتابی از این موضوع سخن نرفته است. بنابراین احساس کردم لازم است درباره این موضع کتاب جداگانه ای منتشر شود. تهیه و تدوین این کتاب چند سال طول کشید؟ از سال ها پیش هر مطلبی را که درباره معماری داخلی به ذهعنم می رسید، می نوشتم و مطالب خارجی مرتبط با آن را نیز جمع آوری می کردم تا اینکه همزمان با برگزاری اجلاس سران در ایران، مسئولان فرهنگی متوجه اهمیت معماری داخلی برای ساخت سالن اجلاس شدند. من هم برای همکاری در ساخت این سالن دعوت شدم و از آن زمان احساس کردم که باید بیشتر درباره معماری داخلی بنویسم و توجه دست اندرکاران فرهنگی را به این موضوع غنیمت بشمارم. از سوی دیگر سال گذشته پسرم در کنکور معماری دانشگاه آزاد اسلامی پذیرفته شد. او برای یافتن مطالب مورد نیاز خود درباره معماری داخی به کتابخانه ها مراجعه می کرد اما مطلب خاصی به دست نمی آورد، بنابراین جمع آوری مقالات و نظم دادن به یادداشته ای گذشته، برایم به یک وظیفه تبدیل شد و سرانجام توانستم حاصل شش سال کار پراکنده در زمینه معماری داخلی را با کمک دوستانم به شکل کتاب گردآوری کنم. البته سعی ما بر این بود که کتاب را به نمایشگاه کتاب برسانیم، اما موفق نشدیم. امیدوارم هر چه زودتر کتاب به دست مخاطبان برسد چون من در این کتاب و اگر عمر یاری دهد در دیگر مطالبی که در آینده منتشر خواهم کرد، هر چه را که در زمینه معماری داخلی می دانم در دسترس دانشجویان و علاقه مندان قرار خواهم داد.

در مجموع، معماری داخلی چه تفاوتی با معماری به مفهوم عام دارد؟

معماری، بحث گسترده ای است. معماری، سازمان دهنده زندگی انسان است. اگر می خواهید در فضایی راحت و خوب زندگی کنید، باید آن فضا برای شما و افراد خانواده تان مطلوب باشد. هدف معماری این است که انسان به فضایی دست یابد که در آن تمام مکنونات قلبی او برای زیتسن در نظر گرفته شده باشد. در این تعاریف که بیانگر مفهوم معماری است، معماری داخلی جایگاهی ویژه ای دارد، چون در حال حاضر همه طبقات ساختمان ها به یک شکل ساخته می شود، در حالی که در هر طبقه، افرادی با روحیه خاص خودشان زندگی خواهند کرد.
با کمک معماری داخلی، هر خانه به تناسب اندیشه ساکنان آن بازسازی می شود. البته از معماری داخلی، تعاریف دیگری نیز وجود دارد. به طور مثال معماری داخلی را می توان آموزش هنر زیستن در فضای محدود و دیدگاهی ارتقایی در معماری دانست.
از سوی دیگر معماری داخلی را ورود جان زندگی به فضای معماری تعریف کرده اند. درو اعق معماری داخلی، شکل آفرینی زندگی مناسب با فرهنگ مصرف کننده است. در این راستا هدف معماری داخلی، ابتدا کارایی و سپس تزئین و زیبایی است. به نظر من اگر کارایی در نظر گرفته شود، شکل و سبک معماری، زیباتر خواهد بود.

نام شما روی جلد کتاب به عنوان مترجم و مولف نوشته شده است. چرا فهرست منابع مطالب ترجمه شده را در کتاب چاپ نکرده اید؟

طی سال ها، عنوان، نام نویسنده و اصل نشریه هایی که برخی از مقالات در آنها چاپ شده بود، از بین رفته بود اما به هر حال این ایراد کار من است و باید نام نویسندگان و منابع مقالات را ذکر می کردم. البته تعداد صفحات کتاب هم به طور قابل توجهی زیاد شده بود و تعداد مقالات نیز زیاد بود. به همین دلیل از آوردن نام منابع صرف نظر کردم. در مجلدات بعدی حتما این موضوع را در نظر می گیرم. چون نویسندگان آن مقالات نیز زحمت کشیده اند و باید حداقل نام آنها در کتاب ذکر شود.
برای پیدا کردن تصاویر با چه مشکلاتی رو به رو بودید؟
متاسفانه یا خوشبختانه ما هنوز عضو پیمان کپی رایت جهانی نیستیم و به همین دلیل می توانیم تصاویر را از کتاب های مختلف انتخاب کنیم. در واقع فعلاً عدم عضویت در کپی رایت به نفع نویسنده و ناشر است. از طرفی تصاویر کارهای خودم را که در پایان کتاب آمده آقای محمد سید احمدیان که گرافیست هستند، تهیه کرده اند.

هزینه انتشار کتابی با این کیفیت بسیار زیاد است. برای پیدا کردن ناشر چه مشکلاتی داشتید؟

آقای جانزاده مدیر انتشارات جانزاده از دوستان صمیمی من هستند. ایشان پذیرفتند این کتاب با نام انتشارات جانزاده منتشر شود. البته دوست داشتم کتاب را خودم منتشر کنم اما برای چاپ آن باید یک ناشر به وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی معرفی می کردم. بنابراین هزینه انتشار کتاب را پرداختم و انتشارات جانزاده کارهای فنی آن را انجام داد.

چرا چنین قطعی را برای کتاب انتخاب کردید؟

به نظر من کار هر هنرمند باید متفاوت از دیگر باشد. به این دلیل این قطع را انتخاب کردم که با سایر کتاب ها متفاوت است. در حالی که چاپ کتاب با این قطع هزینه زیادی در بر داشت و به اصطلاح دور ریز آن زیاد بود، ولی فکر می کنم اگر این کتاب بین 10 کتاب دیگر باشد، به چشم می آید. چون شکل خشت ساختمان است. هر چند که اقتصادی نیست.
با توجه به نثر بسیار ساده کتاب، به نظر می رسد مطالعه آن برای همه گروه های اجتماعی مفید است. به نظر خودتان مخاطبان کتاب چه کسانی هستند؟
لازم است درباره متن کتاب بگویم که در ابتدای کتاب به مخاطبان توصیه کرده ام، هنگام مطالعه، هر چه را هبه ذهنشان می رسد در حاشیه صفحات با مداد یادداشت کرده و پس از پایان هر بحث، یادداشت های خود را بررسی کنند. آنها به طور قطع نوشته های خودشان را قبول نخواهند داشت. خود من پنج بار متن کتاب را تغییر دادم، چون هر دفعه احساس کرده ام که بهتر است ساده تر بنویسم. از طرفی تعریفم از هنر، معماری و ... طی این چند سال همراه با تغییر زمان تغییر کرده است، چرا که به طور کلی هنر همیشه در جریان است و ایستا نمی ماند.
از طرفی هدف از نگارش این کتاب، ارائه راهنمایی به منظور زندگی بهتر جوانان است که دانشجویان معماری نیز بخشی از این جوانان هستند. همچنین معمانرانی که به اشتباه معماری داخلی را تزئین می دانند نیز می توانند از این کتاب برای اصلاح این اشتباه استفاده کنند. از سوی دیگر، این کتاب برای همه گروه های سنی و تمام افراد جامعه هم کاربرد دارد، چون نثر ساده و تا حدودی محاوره ای آن باعث شده هر کس با انتخاب این کتاب، مهندس خانه خود باشد.

وضعیت نشر کتاب های معماری را در ایران چطور ارزیابی می کنید؟

متاسفانه در همه زمینه ها با کمبود کتاب مواجه هستیم و این کمبود تنها به کتاب های معماری محدود نمی شود. دلیل این معضل هم شاید این باشد که تعداد کتابخوانان کم است. بنابراین فعالیت در حوزه نشر در ایران به انسان های از خود گذشته نیاز دارد. من عضو چند موسسه آمریکایی و انگلیسی هستم و هر چند ماه یک بار فهرستی از کتاب های منتشر شده آن کشورها به دستم می رسد. باید بگویم که تعداد کتاب های منتشر شده ما نیست. البته نشر دانشگاهی در زمینه کتاب های معماری، جزوه های برخی از استادان دانشگاه را با کیفیت پایین چاپ می کند، اما به نظر من کیفیت کتاب معماری پایین چاپ می کند، اما به نظر من کتاب معماری باید متفاوت از سایر کتاب ها باشد، چون معماری یک هنر است و باید حداقل جنبه های هنری در چاپ کتابی در این زمینه رعایت شود.

از کتاب هایی که در دست تالیف دارید، بگویید؟

کتابی که در دست نگارش دارم «جادوی رنگ در معماری داخلی» نام دارد. این کتاب در خصوص بررسی تاثیر رنگ در معماری داخلی است و برای استفاده از رنگ در فضاهای محدود بسیار مفید است. همچنین چهار جلد دیگر نیز درباره معماری داخلی در دست تالیف دارم.
لازم به ذکر است که با توجه به حجم کتاب و تعدد بسیار عکس های رنگی قرار بود کتاب با قیمت 25 هزار تومان عرضه شود، اما بعد از مشورت با کتابفروشان و توزیع کنندگان، تصمیم گرفتیم قیمت کتاب 19500 تومان در نظر گرفته شود تا مخاطبان بیشتری به دست آورد. البته دانشجویان می توانند با مراجعه به موسسه فرهنگی هنری اوتاگونو که در خیابان وصال شیرازی قرار دارد، از تخفیف 20 درصدی استفاده کنند.

و حرف آخر...

سال های پیش برنامه مدونی برای تاسیس دانشکده معماری داخلی نوشتم، اما اجرای آن به دلیل بی توجهی برخی از مسئولان به تعویق افتاد. البته در حال حاضر شرایط تا حدودی تغییر کرده و امیدوارم بتوانم طرح را به نتیجه برسانم. ابتدا لازم است منابع مالی این طرح تامین شود، هر چند که بعد از مدتی این دانشکده درآمد زا نیز خواهد بود. چون در این برنامه قرار است دانشکده دو زبانه باشد در این صورت کشورهای همسایه به ما مراجعه خواهند کرد و این برای ایران بسیار خوب است. از سوی دیگر، حداقل فایده چنین دانشکده ای این است که با فرهنگ ایرانی اسلامی ما هماهنگ بوده و در جذب جوانان به سوی معماری، موفق عمل خواهد کرد.
هدف اصلی من نیز از تالیف این کتاب این بوده که گامی بردارم در راه بی نیاز کردن دانشجویان ایرانی به مهاجرت و کسب علم و هنر در کشورهای خارجی امیدوارم که روزی برسد که برای همه دانشجویان ایرانی در همه رشته های تحصیلی، موقعیت به گونه ای فراهم شود که در وطن خود آموزش ببینند و در همین جا سازندگی کرده و خدمتگزار و گره گشا باشد.